Zakończenie i wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego firmy

Zakończenie i wygaśnięcie zarządu sukcesyjnego firmy

Zarząd sukcesyjny ma charakter tymczasowy. Zgodnie z podstawową zasadą, zarządca sukcesyjny będzie mógł prowadzić przedsiębiorstwo do czasu działu spadku, nie dłużej jednak niż przez okres dwóch lat od dnia śmierci przedsiębiorcy. Jeżeli sporządzono akt zgonu przedsiębiorcy, ale nie zawiera on daty zgonu, gdyż nie jest ona znana, tylko datę znalezienia zwłok (zob. art. 95 ustawy – Prawo o aktach stanu cywilnego) – termin dwóch lat, po których wygasa zarząd sukcesyjny, liczy się od daty znalezienia zwłok. Natomiast w przypadku, gdy aktu zgonu nie sporządzono (co jest sytuacją bardzo rzadką), a chwila śmierci została oznaczona przez sąd w postanowieniu stwierdzającym zgon przedsiębiorcy – termin ten biegnie od dnia uprawomocnienia się orzeczenia stwierdzającego zgon. Regulacja ta ma na celu uniknięcie jakichkolwiek wątpliwości co do okresu, w jakim istnieje zarząd sukcesyjny.

Z ważnych przyczyn sąd, przed wygaśnięciem zarządu sukcesyjnego, będzie mógł – na wniosek osoby, na rzecz której działa zarządca sukcesyjny, przedłużyć okres zarządu sukcesyjnego o określony czas, nie dłuższy jednak niż okres pięciu lat od dnia śmierci przedsiębiorcy.

Zarząd sukcesyjny wygaśnie natomiast wcześniej, nawet jeśli nie zostanie dokonany dział spadku, w następujących przypadkach:

1) z upływem dwóch miesięcy od dnia śmierci przedsiębiorcy, jeżeli w tym okresie żaden ze spadkobierców przedsiębiorcy nie przyjął spadku ani zapisobierca windykacyjny nie przyjął zapisu windykacyjnego obejmującego przedsiębiorstwo albo udział w przedsiębiorstwie, chyba że zarządca sukcesyjny działa na rzecz małżonka przedsiębiorcy, któremu przysługuje udział w przedsiębiorstwie w spadku (termin ten również należy liczyć od daty znalezienia zwłok albo od daty uprawomocnienia się postanowienia sądu stwierdzającego zgon, w ww. przypadkach);

2) z dniem uprawomocnienia się postanowienia sądu o stwierdzeniu nabycia spadku, zarejestrowania aktu poświadczenia dziedziczenia albo wydania europejskiego poświadczenia spadkowego, jeżeli spadek nabył jeden spadkobierca albo zapisobierca windykacyjny nabył przedsiębiorstwo w spadku w całości;

3) z dniem nabycia przedsiębiorstwa w spadku przez jedną osobę od spadkobiercy, zapisobiercy windykacyjnego lub małżonka przedsiębiorcy;

4) z upływem miesiąca od dnia, w którym zarządca sukcesyjny został wykreślony z CEIDG na skutek zaprzestania pełnienia swej funkcji z powodu śmierci, utraty pełnej zdolności do czynności prawnych, odwołania, rezygnacji albo uprawomocnienia się zakazu prowadzenia działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 8 ust. 2, chyba że w tym okresie powołano kolejnego zarządcę sukcesyjnego;

5) z dniem ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy.

Z uwagi na szczególny, tymczasowy charakter zarządu sukcesyjnego, najpóźniej z upływem dwóch miesięcy od dnia śmierci przedsiębiorcy, powinno zostać przesądzone, czy zarząd zostanie ustanowiony albo czy jest wolą osób uprawnionych, aby ustanowiony z inicjatywy przedsiębiorcy zarząd sukcesyjny funkcjonował. Ustanowienie zarządu sukcesyjnego powinno wiązać się z zapewnieniem odpowiedzialności co najmniej jednej osoby za zobowiązania związane z prowadzeniem przedsiębiorstwa w spadku. Przyjęto zatem, że – w przypadku gdy zarządca sukcesyjny został powołany przez przedsiębiorcę za życia – zarząd sukcesyjny wygaśnie, jeżeli w okresie dwóch miesięcy od dnia śmierci przedsiębiorcy (otwarcia spadku) żaden ze spadkobierców nie przyjmie spadku, zapisobierca windykacyjny nie przyjmie zapisu windykacyjnego obejmującego przedsiębiorstwo, a jednocześnie zarządca sukcesyjny nie działa na rzecz małżonka przedsiębiorcy, który jest właścicielem przedsiębiorstwa w spadku.

W przypadkach, o których mowa w ww. pkt 2 i 3, majątkiem przedsiębiorstwa w spadku może samodzielnie dysponować jedna osoba uprawniona (zapisobierca windykacyjny, spadkobierca lub inna osoba – nabywca przedsiębiorstwa, w szczególności osoba prawna albo spółka osobowa). Każda z tych osób – o ile sama nie zamierza zarządzać przedsiębiorstwem – dysponuje „klasycznymi” sposobami powierzenia zarządu przedsiębiorstwem innej osobie (zlecenie, prokura itd.).

W przypadku odwołania zarządcy sukcesyjnego, jego rezygnacji albo śmierci, utraty pełnej zdolności do czynności prawnych albo prawomocnego orzeczenia zakazu prowadzenia przez niego działalności gospodarczej, o którym mowa w art. 8 ust. 2 ustawy, przez okres jednego miesiąca od dnia wykreślenia zarządcy sukcesyjnego z CEIDG możliwe będzie powołanie kolejnego zarządcy sukcesyjnego. Rozwiązanie takie pozwoli uniknąć wygaśnięcia zarządu sukcesyjnego z powodu okoliczności uniemożliwiającej kontynuowanie pełnienia funkcji zarządcy sukcesyjnego. Zarząd sukcesyjny wygaśnie jednak, jeśli w terminie miesięcznym nie zostanie powołany kolejny zarządca sukcesyjny.

Zarząd sukcesyjny wygaśnie również w przypadku ogłoszenia upadłości przedsiębiorcy. Z tą chwilą przedsiębiorstwo w spadku wchodzi bowiem do masy upadłości podlegającej odrębnym zasadom określonym w Prawie upadłościowym. Opracowane na podstawie druku nr 2293 - Rządowy projekt ustawy o zarządzie sukcesyjnym przedsiębiorstwem osoby fizycznej

W przypadku jakichkolwiek pytań bądź wątpliwości, pozostajemy do Państwa dyspozycji, prosimy przejść do zakładki kontakt.

Z wyrazami szacunku

Dodaj komentarz